Yastık Altında Servet Yatıyor: 3.100 Ton Altın, 363 Milyar Dolar

Türkiye’de altına olan ilgi, ekonomik dalgalanmalara karşı bir güvence aracı olarak her geçen gün artarken, bu ilgi kayıt dışı birikimlerde de kendini gösteriyor. QNB Finansbank ekonomistleri Erkin Işık, Deniz Çiçek ve Şakir Oktay Gür tarafından hazırlanan detaylı analiz, Türkiye’de yastık altına yönelen altın yatırımlarının 2024 yılı Ağustos ayı itibarıyla 3.100 tona çıktığını ve bu miktarın yaklaşık 363 milyar dolarlık bir değeri temsil ettiğini ortaya koydu.

Kayıt Dışı Altında 51 Tonluk Artış

Ekonomistlerin TÜİK’in altın ithalat-ihracat verileri ile yurtiçi üretim rakamlarını baz alarak yaptıkları hesaplamaya göre, yastık altındaki altın stoku yalnızca 2024’ün ilk 8 ayında 51 ton artış gösterdi. Bu durum, bireylerin yüksek faiz ve enflasyon ortamında fiziki altın birikimine yöneldiğini gösteriyor.

Türkiye’nin Toplam Altın Stoku: 4.210 Ton

1984 yılından bu yana yapılan birikimlerin toplamı dikkate alındığında, Türkiye’deki altın stoku 4.210 tona ulaşmış durumda. Bu miktarın bugünkü altın fiyatlarıyla karşılığı ise yaklaşık 500 milyar dolar. Söz konusu stokun önemli bir bölümü ise hâlâ kayıt dışı konumda.

Bankalardaki Değerli Maden Hesapları Geriledi

Ekonomistler, kayıt dışı altın stoku verisinin belirlenmesinde bankalardaki değerli maden hesaplarındaki hareketliliğin de etkili olduğunu ifade ediyor. Şubat 2021’de 667 ton ile zirveye çıkan bankalardaki altın hesapları, 2024 sonunda 496 tona kadar geriledi. Bu yılın Ağustos ayı itibarıyla ise bu hesaplar 524 tona yükseldi. Ekonomistlere göre, kur korumalı altın hesaplarının tasfiyesi sonrası bu artışın devam etmesi bekleniyor.

Kamu Altın Rezervi 587 Ton

QNB analizine göre, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) ve Hazine’ye ait altın rezervleri de 2024 yılı itibarıyla toplamda 587 tona yükseldi. Bu rakam, geçen yıla göre 14 tonluk bir artışa işaret ediyor. Sadece TCMB rezervi 30 ton artarken, Hazine’nin rezervi 16 ton azaldı.

Yastık Altı Talebi Yavaşlıyor mu?

Son dönemde altına olan ilginin ivme kaybettiği gözlemleniyor. 2023 yılında 143 tonluk artış gösteren yastık altı altın yatırımları, bu yıl daha sınırlı bir artışla devam etti. 2024’ün ilk 8 ayındaki ortalama artış aylık 6 tonla sınırlı kaldı. Ekonomistlere göre bu durumun arkasında TL cinsi faiz oranlarının cazip hale gelmesi ve altın fiyatlarının yüksek seviyelere ulaşması etkili olabilir.

Gelecek Dönemde Ne Olacak?

QNB ekonomistleri, kur korumalı altın mevduatlarının kapanması ve faizlerin seyrine bağlı olarak, yastık altına yönelen yatırımlarda yeniden bir artış olup olmayacağının yakından izlenmesi gerektiğini belirtiyor.