Tarihler 15 Mayıs 1919 gününü gösteriyordu. Mustafa Kemal Paşa, kendisini ziyarete gelen arkadaşlarını uğurlarken şöyle diyordu:
”Bu geceyi annem ve kız kardeşimle geçireceğim. Size veda ziyaretine gelemeyeceğim. Şimdi ayrılmış olalım.”
Mustafa Kemal Paşa’nın anne ve kız kardeşiyle birlikte geçirdiği 15 Mayısı 16 Mayısa bağlayan o hüzün dolu geceyi Makbule Hanım, Şemsi Belli’ye 1959 yılında hasta yatağından anlatmış, Belli de bu röportajı ses kaydına almıştı.
“Makbuş, annemin karyolasının karşısına yer sofrası yap. Bu gece sizinle dertleşmek istiyorum.
- Mühim bir şey mi var ağabeyim!
- Yarın gideceğim.
- Nereye?
- Gideceğim işte, nereye olduğunu sorma…
- Hayat bu belki ölürüm, gelemem…Size bu akşam söyleyeceklerim var… Ben üzgün ve şaşkındım… Muammalar içinde bocalıyordum… Fakat nereye gideceğini bilmesem bile gittiği yolun bir mücadele yolu olduğunu tahmin etmekte güçlük çekmiyordum.
- Annemim karyolasının karşına yer sofrasını hazırladık… Minderleri, yastıkları yerleştirdik…. Ağabeyim, annemin karşısına geçti. Çok düşünceliydi.
- Anneciğim dedi. İlk kez annesine içini döküyordu:
‘ Anne ben yarın Anadolu’ya gidiyorum. Buralarda neler olacağı belli değil. Selanik’in başına gelenler buraların da başına gelebilir. Ben gittikten sonra yanılıp ta sokağa çıkmayın… Benim işim mühim… Bu işte muvaffak olabilmem için huzuru kalple çalışmam lazım… Beni merak ve endişede bırakmayın…Giderken gözüm arkada kalmasın!…Elimi ayağımı bağlamayın! Memleket için çalışırken sizden yana bir üzüntüye düçar olmak istemem… Yurdu kurtarmak için elimden ne gelirse yapacağım. Bu işte tehlike çoktur. Başarabilmem iç huzura bağlıdır. Beni meraklandırmayın, gözüm arkada kalmasın. Benden yana kaygılanmayın. Bu işte gidip dönmemek de vardır. Hakkını helal et anne. Beni iyi dinle Makbule, sakın buradan ayrılmayın, işler kötüye gitse bile, bütün paranızı harcayın. Paranız biterse değerli neyiniz varsa satın. Bir kez daha söylüyorum, ne olursa olsun, buradan ayrılmayacaksınız. Bir savaşa giriyorum ben, başaramazsam sizi öldürürler. O zaman bende ölmüş olurum. Ama, gücünüzü yitirmeyin.’
Bu sözler Zübeyde Hanım’ı da, Makbule Hanım’ı da çok etkiledi.
O gece sabaha kadar uyuyamadık…Konuştuk… Dertleştik…
Ertesi gün araba kapıya dayandı… Annemle ağabeyimin birbirlerine vedaları çok hazin oldu… Sarıldılar… Öpüştüler…O annemin ellerini tekrar tekrar dudaklarına götürdü.
Annem, ağabeyimin boynuna sarıldı…
Aşağıya kendisini yolcu etmek üzere arkadaşları gelmişti. Adetimiz gereğince alt katta erkekler olduğu için ben aşağıya inmedim…
Gözlerini gözlerime dikti… Belki dakikalarca konuşmadan birbirimize bakıştık…
Ben olanları ve olacakları düşünecek halde değildim…
– Niçin konuşmuyorsun Makbuş? dedi. Nemli gözlerimi ona çevirdim:
– Ağabeyciğim, dedim. Ne konuşayım?…Muharebeye giderdin bilirdim… terfian giderdin bilirdim…Bir vazife ile giderdin bilirdim…Fakat bugün ne için gidiyorsun?… Nereye gidiyorsun?… Benim aklım durdu bu gidişe!
– Evet Makbuş, dedi. Merak etme bunuda bilirsin inşallah!…
Beni bağrına bastı…Veda etti…Merdivenleri atlayarak aşağı indi ve gitti.
